ABD, Ortadoğu’da İlk Defa Bocalıyor

İsmail Hakkı CENGİZ - 16.03.2026

Hem de “Savunma Bakanlığı”nın adını “Savaş Bakanlığı” olarak değiştiren en şahin, en savaşkan başkan döneminde… Dünya tarihinin gördüğü en saldırgan siyasetçilerden biri olan Trump zamanında… Saldırıya başlarken Trump o kadar pervasız, cüretkâr ve kendine güvenliydi ki İran’ın kolunu bile kaldıramadan birkaç gün içinde teslim olacağını üst perdeden ilân ediyordu.

Öyle olmadı.

İran, hiç beklenmeyen bir direnç gösterdi. Gösteriyor. Evet, ABD-İsrail ortaklığı üst düzey yöneticileri, komutanları öldürüyor fakat ölenlerin yerleri hemen dolduruluyor. Ülkede herhangi bir yönetim krizi çıkmıyor. Demek, kurumsal yapı çok sağlam. ABD’nin en fazla beklediği, güvendiği gelişme, İran’da iç isyanların çıkmasıydı. O da olmadı. Hatta daha önce isyan edenler bile isyanlarına ara vermiş gözüküyor. Belki de dış tehdit ve tehlike içeride çimento etkisi yaptı. Sen daha ilk günden bir okulu vurup içindeki 165’i çocuk 180 masum insanı katledersen tabii bütün millet seni en büyük tehdit ve tehlike olarak görür ve sana cephe alır.

Amerika, bütün o esip gürlemelerine, “sonsuz kaynak ve silah stokları” olduğu böbürlenmelerine, kibirlenmelerine rağmen, İran’a karşı bariz bir üstünlük sağlayabilmiş değil. Bu arada İran tarafından 7 uçağı düşürüldü. Ayrıca İran, ABD’den yüz milyarlarca dolarlık silah alan ve ülkelerinde Amerikan üssü bulunduran Arap ülkelerine füze ve dronlarla saldırarak ciddi zararalar verdi. Turizm ve ticaret merkezi olan bu ülkeler boşalmaya başladı. Görecekleri ekonomik zarar, askerî zarardan fazla olacak. Öte yandan, herhalde, ABD’den aldıkları trilyon dolarlık silahların ve ABD üslerinin ne işe yaradığını da sorgulayacaklar!

ABD, Irak’ı kara harekâtıyla düşürmüştü. O olay, 23 sene evveldi. Geçen sürede hem anlayışlar, yaklaşımlar değişti hem Irak İran’ın dörtte biri kadar, nispeten küçük bir ülkeydi hem de Irak’ın başındaki kanlı diktatör halkını bezdirmişti. Nitekim Saddam hemen devrildi ama Irak’ı bütün olarak hizaya getirmek on yıllar aldı.

Irak’tan tecrübe kazanan ve ders çıkaran ABD “Arap Baharı”nı icat etti ve o “bahar” dalgasıyla önce, Fas, Tunus ve Libya’yı iskambil kâğıtları gibi devirdi. Ardından, Suriye’de biraz uğraştıysa da orası da enkaz haline gelerek düştü. Sonuçta, Ortadoğu’da şimdiye kadar hiç bocalamamıştı. İran bocalatıyor.

İSRAİL DE İLK DEFA BOCALIYOR

İsrail, kurulduğu 1948’den beri ilk defa ilerleyemiyor, galip gelemiyor. 

İsrail kurulduğu günden beri bölgede savaşıyor. Başta Mısır-Suriye-Ürdün olmak üzere Arap devletleriyle yaptığı savaşların başlıcaları şunlardır:

Ve sayısız İsrail-Filistin/Hamas Savaşı

Bunların hepsinde İsrail ilerleme sağladı, galip geldi, topraklarını genişletti, çoğu çok kısa sürelerde bitti.

Yirmi birinci yüzyılın ilk çeyreği geçtikten sonra geldiğimiz noktada, yepyeni bir savaş türüyle karşı karşıyayız: Füze, dron, İHA gibi hava araçlarının savaşı. Bu savaş türünde, devletler birbirlerine yıkıcı zararlar verdirebiliyorsa da şimdiye kadar birbirlerine kesin bir üstünlük sağlayabilmiş değiller. Bence bu durum, ABD ve İsrail’i hayal kırıklığına uğratıyor. Ortadoğu’da ilk defa evdeki hesap çarşıya uymuyor! Belki de İsrail ve ABD’nin yenilmezlik efsanesi bitecek. Rusya efsanesini Ukrayna bitirmişti. ABD ve İsrail büyüsünü de İran mı bitirecek?

RUSYA ve ÇİN İRAN’A YARDIM EDİYORLAR MI?

Her ikisi de İran’ın yenilmesini hele ABD güdümüne girmesini istemezler. Dolayısıyla İran’a yardım etmek, onu desteklemek isterler. Fakat her iki ülke de İran yanlısı gözükmekten kaçınıyor, yardım etmediklerini söylüyorlar. Bu çekimserliklerinde, ABD’den çok İsrail’i karşılarına almak istememelerinin etkisindeler.

Çünkü Rusya; ülkede hatırı sayılır sayıda Yahudi bulunduğundan ve bunların ekonomik, siyasî ve diplomatik güçleri içte ve dışta çok etkili olduğundan asla İsrail’e karşı bir görüntü vermemeye çalışıyor. Rusya’nın, Suriye’de en hâkim olduğu günlerde bile İsrail uçaklarının Şam’ı ve başka Suriye şehirlerini bombalamalarını daima görmezden geldiğini hatırlayın!

Çünkü Çin’in Ortadoğu’da ve Afrika’da çok büyük yatırımları, istikbal hesapları var. Bu hesaplarını tehlikeye atmamak için Ortadoğu’nun bu en büyük askerî gücüyle katiyen çatışmak istemiyor. Zira mümkün olduğu kadar, mümkün olan yerlerde İsrail’le işbirliği yapma arayışında…

Ancak… Anladığım kadarıyla, bu füze savaşı başlamadan önce İran’ın füze yapımı aşamasında gereken desteği vermişler. Yoksa İran bu kadar çok ve uzun menzilli füzeyi tek başına üretemezdi.

PETROL FİYATLARI ve BÖLGE TURİZMİ

Eh! Petrol bölgesinde meydana gelen böyle bir çatışmada, bu fosil yakıtın fiyatının fırlayacağı bir sır değildi. İki hafta sonunda, petrolün varili 70 dolardan 100 dolara çıktı. Yaklaşık olarak yüzde 50’lik bir artış.

Gelgelelim, pompadaki akaryakıt fiyatları aynı oranda artmadı. Perakende benzin ve motorin fiyatı yüzde 5 civarında yükseldi. Eğer vatandaşa yansıyan zam, bütün dünyada Türkiye’deki gibiyse, petrol fiyatlarındaki yükseliş ekonomileri fazla vurmayacak demektir.

Hızla yaz aylarına yaklaşıyoruz. Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar gibi küçük ama turizm yatırımları devasa olan ülkelerin müşterileri şimdiden kaçmaya ve rezervasyonlarını iptal etmeye başladı. Karşılıklı füze saldırıları hemen veya birkaç hafta içinde durmazsa ve bir ateşkes yapılmazsa Türkiye’nin turizmi de çok ciddi zarar görür. Çünkü havada yakalansa da hem ülkemize yönelen füzeler hem de bir bölge ülkesi olmamız dolayısıyla turistin kafasında şüpheler oluşur ve hepsi değilse de önemli bir bölümü “bölgeye” gelmekten kaçınır.

x   x   x

İLGİLİ YAZILAR

2026 Başında Ekonomi ve Yılların Getiremeyeceği

Yılda 450 Milyon TON Plastik Üretiliyor

 

x   x   x

ÖNERİ VİDEOLAR

İran Çökertilir mi? Otokrat Rejimlerinin Sonu mu?

Zorlanan BEYİN Alzheimer'e Meydan Okuyor

 

[email protected]


Tarih: 16.03.2026 Okunma: 11
Kaynak: https://ih.iyiinsan.com/?sayfa=makale&id=4814

YORUMLAR

Yorumunuzu ekleyin.

Isim: *

E-posta Adresiniz: *

* (E-posta adresiniz paylasilmayacaktir.)

Yorum: *

Guvenlik Sorusu:
Turkiye'nin baskenti neresidir?