?al??ma ve Sosyal Güvenlik Bakan? Faruk ?elik, Sosyal Sigortalar ve Genel Sa?l?k Sigortas? Yasa Tasar?s?'n? bu hafta i?inde TBMM Genel Kuruluna almay? dü?ündüklerini ifade ederek, yasan?n yürürlük tarihi konusunda, "Baz? maddeleri hemen, baz?lar? May?s ay?na do?ru yürürlü?e girebilir. Ama a??rl?kl? olarak A?ustos sonu, Eylül sonu aras?nda bir ?ey olur. Bunu bir, iki gün i?erisinde netle?tirece?iz. 2008'de yürürlü?e girer bu yasa" dedi.
?elik, AA'ya yapt??? a??klamada, Sosyal Sigortalar ve Genel Sa?l?k Sigortas? Yasa Tasar?s? konusunda, uzla?madan yana tav?r koyduklar?n?, ilk günden sosyal taraflara anlatt?klar?n? söyledi.
Baz? kesimlerin bu konudaki tav?rlar?n? bilmedikleri i?in sürecin uzla?mas?z i?letilece?i veya göstermelik bir uzla?ma aray???nda olunaca??n? zannettiklerini ifade eden ?elik, bu ?er?evede, bütün süre?lerde sosyal taraflar? ihmal etmediklerini dile getirdi.
Yasa tasar?s?n?n ?ok ciddi ana parametreleri bulundu?unu vurgulayan ?elik, ?unlar? kaydetti:
"Bu yasa ülkenin gelece?ini ilgilendiriyor. Herkesin katk? sa?lamas? gerekiyor. Bunun görmemezlikten gelmek ?ok büyük yanl?? olur. Durumu kurtaral?m diye bir bak?? a??s?, Türkiye'nin gelece?ini karart?r. Bu karanl?k günleri Türkiye ya?ad?. ?u anda sosyal güvenlikle ile ilgili ya?ad???m?z s?k?nt?lar?n alt?nda, yoksullukla ilgili s?k?nt?lar?n alt?nda ge?mi?te sosyal güvenlikte al?nan popülist karalar?n büyük etkisi var.
Yasa tasar?s?yla ilgili bugüne kadarki süre?lerde katk?lar? her defas?nda ilaveye dönü?türdük. ?ünkü onlar i??i kesimini, ?al??anlar? temsil ediyorlard?. Biz de asl?nda onlarla payda?t?k, biz de bakanl?k olarak ?al??anlar?n mümkün mertebe bu reform ?er?evesinde ma?dur olmamalar? gerekti?i dü?üncesiyle esneyebildi?imiz kadar, yasay? esnetebilece?imiz kadar esnetmeden yana tav?rda olaca??m?z? söyledik.
Genel kurul safhas?nda da buna a??k oldu?umuzu söyledik. Genel kurul safhas?ndan sonra da bulunursa eksi?imiz, noksan?m?z onlar? da süre?te tamamlar?z diye samimi bir ?ekilde söyledik. Buna inanmayanlar oldu belki ama büyük öl?üde samimiyetimize de inan?ld?. Bu son süre?te, bizim ?al??anlardan yana tav?r koydu?umuzu arkada?lar?m?z ?ok daha iyi gördüler. Ger?ekten de önemli düzenlemeler yap?ld?, bunlar? birlikte yapt?k. Sosyal taraflar?n dört dörtlük, yüzde 100'lük bir mutabakat talebi olmas?n? sayg?yla kar??l?yorum ama bunun olmayaca??n? bir yerde biliyoruz. Onlar?n taleplerinin benim taraf?mdan yüzde 100 kar??lanmas? nas?l mümkün de?ilse, benim taleplerimin de yüzde 100 onlar taraf?ndan kar??lanmas? mümkün de?ildir."
TASARIDA GEL?NEN SON NOKTA
?elik, ayl?k ba?lama oran? konusunda ?al???lan süreye göre de?i?en yüzde 1,5, 2,5, 3,5 gibi farkl?l?klar oldu?unu, Sosyal Güvenlik Kurumuna devredilen sosyal güvenlik kurumlar?nda da farkl? uygulamalar bulundu?unu söyledi.
Türkiye'nin ger?eklerini dikkate alarak ayl?k ba?lama oran?n? yüzde 2 ile s?n?rlad?klar?n? anlatan ?elik, halen ?al??an, SSK ve Ba?-Kur'lulardan 3600 gün yani 10 y?l? doldurmayanlar?n ayl?k ba?lama oran?n? yüzde 3 olarak belirlediklerini ifade etti. ?elik, ?öyle konu?tu:
"Uzun vadede yüzde 2'lik orandan da istifade edecekleri i?in bir hak kayb? olmas?n dedik. Bu kapsamdakilerin ayl?k ba?lamada bir zarara u?ramamalar? ve ma?duriyet olu?mamas? i?in düzenlemeye gitti. Halen 1 y?l, 2 y?l, 3 y?l, 9 y?l ?al??m?? vatanda??m?z?n ayl?k ba?lama oran? 3,5 diye hesaplan?rken birden 2'ye dü?mesi psikolojik sorun da yaratabilirdi. Bunu da dikkate alarak, sosyal devlet olman?n sorumlulu?uyla bunu 3600 güne, yani 10 y?la kadar yüzde 3 olarak belirledik. 10 y?l? tamamlad?klar?nda da ayl?k ba?lama oranlar? yüzde 2 olacak. 25 y?ldan sonra ?al??salar ayl?k ba?lama oran? yüzde 1,5'tu. Burada da yüzde 2 olacak. Orada da art?lar? var."
Prim gün say?s?n?n 9 bin olmas? konusunda i??ilerin, kamu ?al??anlar?nda oldu?u gibi i? güvencelerini bulunmad??? konusunda de?erlendirmeler yap?ld???n? belirten ?elik, bunu 50 ve 100'er günlük kademeler ?eklinde yapmay? önerdiklerini, ancak bunun anla??lamad???n? ifade etti. ?elik, bu konuda bakanl?k olarak ?al??anlar? rahatlatacak düzenleme yapmay? kararla?t?rd?klar?n? ve 7 bin 200'ü önerdiklerini bildirdi. ?elik, "Sendikalar?n talepleri de zaten o istikametteydi. 7 bin 200 olmas?n?n sebebi tam 20 y?la kar??l?k geliyor" dedi.
Yetim k?z ?ocuklar?na verilen evlenme yard?m?n?n kendileri i?inde bir sorun olmad???n? ve yetim k?zlardan bir ?ey kesmek ama?lar?n?n bulunmad???n? söyleyen ?elik, 24 ayl?k evlilik ödene?i uygulamas?nda istismarlar ya?anmas? nedeniyle, bu konuda düzenleme yapma niyetinin ortaya ??kt???n? dile getirdi. ?elik, "Yetimden k?skand???m?z i?in de?il, suistimallere konu olmas?n dü?üncesiyle böyle bir düzenleme yapm??t?k. O da bizim i?in makul bir talepti" diye konu?tu.
"65 YA? BU TASARININ ?OK C?DD? B?R PARAMETRES?"
?elik, 65 ya?la ilgili talepler konusunda, "Ya? bu yasan?n ?ok ciddi bir parametresidir. Onda esneme yapamayaca??m?z? söyledik. Onlar ?srar ettiler. Birka? saat bu konuyu tart??t?k. Fakat prim gün say?s?nda olabilir ama ya?ta olamaz dedik" dedi.
Güncelleme katsay?s? konusunun, Anayasa Mahkemesi'nin iptal karar? neticesinde gündemlerine girdi?ini anlatan ?elik, geli?me h?z?nda eme?in pay? ne kadarsa o oranda düzenleme yapmay? öngördüklerini belirtti.
?elik, "Bu oran TÜ?K'in a??klamalar?na göre yüzde 26,3, biz bunu 30'a ??kard?k. '4-5 puan nedir' diyorlar. 4-5 puan emekli maa??na 5 puan yans?mad?r. Efendim, 'bunu daha yükseltelim deniyor'. Türkiye'de ?u anda ?al??an 15 milyon ki?i var. Ama Türkiye'de 70 milyon insan var. Geride 55 milyon vatanda??m?z daha var. Yüzde 100'ünü buraya verin bir talep olabilir, buna sayg? duyduk. Ama sosyal devletin bütün geli?me h?z?n? bu tarafa aktarmak gibi bir bak?? a??s? do?ru olmaz. Objektif ve bilimsel kriterler ?er?evesinde hareket etmemiz gerekirdi" diye konu?tu.
F??L? H?ZMET ZAMMI
Fiili hizmet zamm?na ili?kin taleplerle ilgili de?erlendirmelerde de bulunan ?elik, ?unlar? kaydetti: "Fiili hizmet zamm? konusunda bu kapsama girenlerin nas?l girdiklerini sorduk arkada?lara. Filan bakan 'Eski?ehirliydi pancarla ilgili ?eyler girdi, filan bakan Kütahyal?yd? azottakiler al?nd?'. Yani bu ?ekilde bilimsel bir veriye dayanmayan bir tablo vard?. Kal?c? bir ?ey yap?yoruz, kal?c? ?eyin de ispat edilir, inand?r?c? bilgilerle donanmas? gerekir. Bunu yapt?k. Bize ge?erli bir izahat yap?ls?n hemen dahil etmeye haz?r?z. Sosyal hayat?m?z? ilgilendiren konularda sonuna kadar a??k davrand?k ama kap?y? a?amayaca??m?z ana parametreler vard?, a?abileceklerimiz vard?. A?abileceklerimizde de i??iden, ?al??andan yana tavr?m?z? net ?ekilde koyduk."
PR?M GÜN SAYISINDAK? AZALMA
Prim gün say?s?ndaki azalman?n ana parametreler a??s?ndan ciddi bir sorun olu?turmayaca??n? söyleyen ?elik, i??ilerin daha k?sa zamanda emeklili?i hak etme imkan? elde edeceklerini dile getirdi. ?elik, bunun ana parametreleri bozmad???n? ?ünkü 2000 y?l?ndan sonra sisteme girenlerin 60 ya??nda emekli olacaklar?na i?aret etti. ?elik, "Dolay?s?yla ya? s?n?r? zaten oldu?u i?in sistem i?erisinde öyle veya böyle kalacakt?r vatanda??m?z. 20 y?l?m? doldurdum diye b?rakacak de?il. Yine ?al??acakt?r. ?al??t?k?a, prim ödedik?e geliri daha da artacakt?r" dedi.
YÜRÜRLÜK TAR?H?
Tasar?y? bu hafta i?inde TBMM Genel Kuruluna almay? dü?ündüklerini belirten ?elik, yasan?n yürürlük tarihine ili?kin de bilgiler verdi.
?elik, "Baz? maddeleri hemen, baz?lar? May?s ay?na do?ru yürürlü?e girebilir. Ama a??rl?kl? olarak A?ustos sonu, Eylül sonu aras?nda bir ?ey olur. Bunu bir, iki gün i?erisinde netle?tirece?iz. 2008'de yürürlü?e girer bu yasa" diye konu?tu. ?elik, tasar?da bundan sonra bir de?i?ikli?in söz konusu olup olamayaca?? yönündeki soru üzerine, ?unlar? kaydetti:
"Yararl? de?erlendirmelere her zaman a??k olaca??z. ?ünkü bu hepimizin ?ocuklar?n? ilgilendiren bir yasa. Ama burada ana parametreleri, ileriye dönük projeksiyon ?al??malar?n? sars?c?, onlardaki hedefleri ortadan kald?r?c? düzenlemeler de?il bunlar. Sanki bu projeksiyonlarla sosyal güvenlik a??klar?n? s?f?rlamak istiyormu?uz gibi ?eyler söyleniyor. Öyle bir hedefimiz yok. Türkiye, sosyal güvenlik a??klar?n? sürdürülebilir bir noktada tutmak istiyor. ?u anda artarak ve katlanarak gidiyor. Arkada?lar?m?z ufak bir sahip ??kt?lar 1,5 katrilyon liral?k bir tasarruf sa?lad?k. Beklenenden daha dü?ük bir a??k sa?lad?k. 26,5 katrilyon lira beklenirken 25 katrilyon lira ger?ekle?ti. Ufak bir ilgi... Bu y?l daha ?ok ilgilenece?iz. Devlet bu tasar?yla her y?l toplanan primlerin dörtte bir kadar sisteme katk? sa?layacak. Bunlar? da dikkate ald???m?z zaman Türkiye art?k sosyal güvenlik a??klar?yla konu?ulmayacak."
?elik, AA'ya yapt??? a??klamada, Sosyal Sigortalar ve Genel Sa?l?k Sigortas? Yasa Tasar?s? konusunda, uzla?madan yana tav?r koyduklar?n?, ilk günden sosyal taraflara anlatt?klar?n? söyledi.
Baz? kesimlerin bu konudaki tav?rlar?n? bilmedikleri i?in sürecin uzla?mas?z i?letilece?i veya göstermelik bir uzla?ma aray???nda olunaca??n? zannettiklerini ifade eden ?elik, bu ?er?evede, bütün süre?lerde sosyal taraflar? ihmal etmediklerini dile getirdi.
Yasa tasar?s?n?n ?ok ciddi ana parametreleri bulundu?unu vurgulayan ?elik, ?unlar? kaydetti:
"Bu yasa ülkenin gelece?ini ilgilendiriyor. Herkesin katk? sa?lamas? gerekiyor. Bunun görmemezlikten gelmek ?ok büyük yanl?? olur. Durumu kurtaral?m diye bir bak?? a??s?, Türkiye'nin gelece?ini karart?r. Bu karanl?k günleri Türkiye ya?ad?. ?u anda sosyal güvenlikle ile ilgili ya?ad???m?z s?k?nt?lar?n alt?nda, yoksullukla ilgili s?k?nt?lar?n alt?nda ge?mi?te sosyal güvenlikte al?nan popülist karalar?n büyük etkisi var.
Yasa tasar?s?yla ilgili bugüne kadarki süre?lerde katk?lar? her defas?nda ilaveye dönü?türdük. ?ünkü onlar i??i kesimini, ?al??anlar? temsil ediyorlard?. Biz de asl?nda onlarla payda?t?k, biz de bakanl?k olarak ?al??anlar?n mümkün mertebe bu reform ?er?evesinde ma?dur olmamalar? gerekti?i dü?üncesiyle esneyebildi?imiz kadar, yasay? esnetebilece?imiz kadar esnetmeden yana tav?rda olaca??m?z? söyledik.
Genel kurul safhas?nda da buna a??k oldu?umuzu söyledik. Genel kurul safhas?ndan sonra da bulunursa eksi?imiz, noksan?m?z onlar? da süre?te tamamlar?z diye samimi bir ?ekilde söyledik. Buna inanmayanlar oldu belki ama büyük öl?üde samimiyetimize de inan?ld?. Bu son süre?te, bizim ?al??anlardan yana tav?r koydu?umuzu arkada?lar?m?z ?ok daha iyi gördüler. Ger?ekten de önemli düzenlemeler yap?ld?, bunlar? birlikte yapt?k. Sosyal taraflar?n dört dörtlük, yüzde 100'lük bir mutabakat talebi olmas?n? sayg?yla kar??l?yorum ama bunun olmayaca??n? bir yerde biliyoruz. Onlar?n taleplerinin benim taraf?mdan yüzde 100 kar??lanmas? nas?l mümkün de?ilse, benim taleplerimin de yüzde 100 onlar taraf?ndan kar??lanmas? mümkün de?ildir."
TASARIDA GEL?NEN SON NOKTA
?elik, ayl?k ba?lama oran? konusunda ?al???lan süreye göre de?i?en yüzde 1,5, 2,5, 3,5 gibi farkl?l?klar oldu?unu, Sosyal Güvenlik Kurumuna devredilen sosyal güvenlik kurumlar?nda da farkl? uygulamalar bulundu?unu söyledi.
Türkiye'nin ger?eklerini dikkate alarak ayl?k ba?lama oran?n? yüzde 2 ile s?n?rlad?klar?n? anlatan ?elik, halen ?al??an, SSK ve Ba?-Kur'lulardan 3600 gün yani 10 y?l? doldurmayanlar?n ayl?k ba?lama oran?n? yüzde 3 olarak belirlediklerini ifade etti. ?elik, ?öyle konu?tu:
"Uzun vadede yüzde 2'lik orandan da istifade edecekleri i?in bir hak kayb? olmas?n dedik. Bu kapsamdakilerin ayl?k ba?lamada bir zarara u?ramamalar? ve ma?duriyet olu?mamas? i?in düzenlemeye gitti. Halen 1 y?l, 2 y?l, 3 y?l, 9 y?l ?al??m?? vatanda??m?z?n ayl?k ba?lama oran? 3,5 diye hesaplan?rken birden 2'ye dü?mesi psikolojik sorun da yaratabilirdi. Bunu da dikkate alarak, sosyal devlet olman?n sorumlulu?uyla bunu 3600 güne, yani 10 y?la kadar yüzde 3 olarak belirledik. 10 y?l? tamamlad?klar?nda da ayl?k ba?lama oranlar? yüzde 2 olacak. 25 y?ldan sonra ?al??salar ayl?k ba?lama oran? yüzde 1,5'tu. Burada da yüzde 2 olacak. Orada da art?lar? var."
Prim gün say?s?n?n 9 bin olmas? konusunda i??ilerin, kamu ?al??anlar?nda oldu?u gibi i? güvencelerini bulunmad??? konusunda de?erlendirmeler yap?ld???n? belirten ?elik, bunu 50 ve 100'er günlük kademeler ?eklinde yapmay? önerdiklerini, ancak bunun anla??lamad???n? ifade etti. ?elik, bu konuda bakanl?k olarak ?al??anlar? rahatlatacak düzenleme yapmay? kararla?t?rd?klar?n? ve 7 bin 200'ü önerdiklerini bildirdi. ?elik, "Sendikalar?n talepleri de zaten o istikametteydi. 7 bin 200 olmas?n?n sebebi tam 20 y?la kar??l?k geliyor" dedi.
Yetim k?z ?ocuklar?na verilen evlenme yard?m?n?n kendileri i?inde bir sorun olmad???n? ve yetim k?zlardan bir ?ey kesmek ama?lar?n?n bulunmad???n? söyleyen ?elik, 24 ayl?k evlilik ödene?i uygulamas?nda istismarlar ya?anmas? nedeniyle, bu konuda düzenleme yapma niyetinin ortaya ??kt???n? dile getirdi. ?elik, "Yetimden k?skand???m?z i?in de?il, suistimallere konu olmas?n dü?üncesiyle böyle bir düzenleme yapm??t?k. O da bizim i?in makul bir talepti" diye konu?tu.
"65 YA? BU TASARININ ?OK C?DD? B?R PARAMETRES?"
?elik, 65 ya?la ilgili talepler konusunda, "Ya? bu yasan?n ?ok ciddi bir parametresidir. Onda esneme yapamayaca??m?z? söyledik. Onlar ?srar ettiler. Birka? saat bu konuyu tart??t?k. Fakat prim gün say?s?nda olabilir ama ya?ta olamaz dedik" dedi.
Güncelleme katsay?s? konusunun, Anayasa Mahkemesi'nin iptal karar? neticesinde gündemlerine girdi?ini anlatan ?elik, geli?me h?z?nda eme?in pay? ne kadarsa o oranda düzenleme yapmay? öngördüklerini belirtti.
?elik, "Bu oran TÜ?K'in a??klamalar?na göre yüzde 26,3, biz bunu 30'a ??kard?k. '4-5 puan nedir' diyorlar. 4-5 puan emekli maa??na 5 puan yans?mad?r. Efendim, 'bunu daha yükseltelim deniyor'. Türkiye'de ?u anda ?al??an 15 milyon ki?i var. Ama Türkiye'de 70 milyon insan var. Geride 55 milyon vatanda??m?z daha var. Yüzde 100'ünü buraya verin bir talep olabilir, buna sayg? duyduk. Ama sosyal devletin bütün geli?me h?z?n? bu tarafa aktarmak gibi bir bak?? a??s? do?ru olmaz. Objektif ve bilimsel kriterler ?er?evesinde hareket etmemiz gerekirdi" diye konu?tu.
F??L? H?ZMET ZAMMI
Fiili hizmet zamm?na ili?kin taleplerle ilgili de?erlendirmelerde de bulunan ?elik, ?unlar? kaydetti: "Fiili hizmet zamm? konusunda bu kapsama girenlerin nas?l girdiklerini sorduk arkada?lara. Filan bakan 'Eski?ehirliydi pancarla ilgili ?eyler girdi, filan bakan Kütahyal?yd? azottakiler al?nd?'. Yani bu ?ekilde bilimsel bir veriye dayanmayan bir tablo vard?. Kal?c? bir ?ey yap?yoruz, kal?c? ?eyin de ispat edilir, inand?r?c? bilgilerle donanmas? gerekir. Bunu yapt?k. Bize ge?erli bir izahat yap?ls?n hemen dahil etmeye haz?r?z. Sosyal hayat?m?z? ilgilendiren konularda sonuna kadar a??k davrand?k ama kap?y? a?amayaca??m?z ana parametreler vard?, a?abileceklerimiz vard?. A?abileceklerimizde de i??iden, ?al??andan yana tavr?m?z? net ?ekilde koyduk."
PR?M GÜN SAYISINDAK? AZALMA
Prim gün say?s?ndaki azalman?n ana parametreler a??s?ndan ciddi bir sorun olu?turmayaca??n? söyleyen ?elik, i??ilerin daha k?sa zamanda emeklili?i hak etme imkan? elde edeceklerini dile getirdi. ?elik, bunun ana parametreleri bozmad???n? ?ünkü 2000 y?l?ndan sonra sisteme girenlerin 60 ya??nda emekli olacaklar?na i?aret etti. ?elik, "Dolay?s?yla ya? s?n?r? zaten oldu?u i?in sistem i?erisinde öyle veya böyle kalacakt?r vatanda??m?z. 20 y?l?m? doldurdum diye b?rakacak de?il. Yine ?al??acakt?r. ?al??t?k?a, prim ödedik?e geliri daha da artacakt?r" dedi.
YÜRÜRLÜK TAR?H?
Tasar?y? bu hafta i?inde TBMM Genel Kuruluna almay? dü?ündüklerini belirten ?elik, yasan?n yürürlük tarihine ili?kin de bilgiler verdi.
?elik, "Baz? maddeleri hemen, baz?lar? May?s ay?na do?ru yürürlü?e girebilir. Ama a??rl?kl? olarak A?ustos sonu, Eylül sonu aras?nda bir ?ey olur. Bunu bir, iki gün i?erisinde netle?tirece?iz. 2008'de yürürlü?e girer bu yasa" diye konu?tu. ?elik, tasar?da bundan sonra bir de?i?ikli?in söz konusu olup olamayaca?? yönündeki soru üzerine, ?unlar? kaydetti:
"Yararl? de?erlendirmelere her zaman a??k olaca??z. ?ünkü bu hepimizin ?ocuklar?n? ilgilendiren bir yasa. Ama burada ana parametreleri, ileriye dönük projeksiyon ?al??malar?n? sars?c?, onlardaki hedefleri ortadan kald?r?c? düzenlemeler de?il bunlar. Sanki bu projeksiyonlarla sosyal güvenlik a??klar?n? s?f?rlamak istiyormu?uz gibi ?eyler söyleniyor. Öyle bir hedefimiz yok. Türkiye, sosyal güvenlik a??klar?n? sürdürülebilir bir noktada tutmak istiyor. ?u anda artarak ve katlanarak gidiyor. Arkada?lar?m?z ufak bir sahip ??kt?lar 1,5 katrilyon liral?k bir tasarruf sa?lad?k. Beklenenden daha dü?ük bir a??k sa?lad?k. 26,5 katrilyon lira beklenirken 25 katrilyon lira ger?ekle?ti. Ufak bir ilgi... Bu y?l daha ?ok ilgilenece?iz. Devlet bu tasar?yla her y?l toplanan primlerin dörtte bir kadar sisteme katk? sa?layacak. Bunlar? da dikkate ald???m?z zaman Türkiye art?k sosyal güvenlik a??klar?yla konu?ulmayacak."
haber3