Pakistan’da ‘küçük kıyamet’: Ülkenin üçte biri sular altında kaldı

YEŞİL GAZETE

facebook sharing button
twitter sharing button
whatsapp sharing button
linkedin sharing button
messenger sharing button
email sharing button
snapchat sharing button

Pakistan son dönemin en büyük sel felaketlerinden birini yaşıyor. Daha önce benzeri görülmemiş ve haftalardır süren muson yağmurlarının etkisiyle ülkenin üçte biri su altında kaldı, can kaybı 1.300’e yaklaştı,

Ülkeden gelen fotoğraflar ve görüntüler, yükselen sulara kapılan çok katlı otelleri, parçalanan yolları ve köprülere çarpan dalgaları yansıtıyor. Milyonlarca insan ise yerinden edilmiş durumda.

Pakistan Başbakanı Shehbaz Sharif başta olmak üzere yetkililer, ülkesini kasıp kavuran ve “kıyamet” olarak adlandırdıkları selin videolarını göstererek, dünyanın en savunmasız bölgelerinden birine aşırı hava koşullarına bağlı felaketleri getirmekten sorumlu tuttukları gelişmiş ülkelerden yardım istedi.

Pakistan sel felaketini ‘iklim felaketi’ ilan etti: Ölü sayısı bini aştı

Şerif, “Herhangi bir çelişki korkusu olmadan söyleyebilirim ki bu,  muhtemelen Pakistan tarihindeki en kötü durum” dedi.

Yaklaşık 220 milyon nüfuslu Güney Asya ülkesi, art arda sekiz hafta süren şiddetli yağışların ardından yaşadığı eşi görülmemiş krizle baş etmekte güçlük çekiyor. Pakistanlı yetkililer, selin 1.300 kişinin hayatına mal olduğunu, 33 milyondan fazla insanı etkilediğini, 1 milyon evi ve yaklaşık 2.200 millik yolu yok ettiğini açıkladı. 500 bini aşkın kişi kamplara toplandı ve birçoğunun gidecek hiçbir yeri bulunmuyor.

‘Gelişmiş dünyanın bizi görmesi gerek’

Ölüm sayısının ve ekonomik yükün artması, ekonomik olarak kırılgan ve siyasi olarak bölünmüş bir ülkeye stres katması bekleniyor.

Planlama ve Kalkınma Bakanı Ahsan İkbal,İslamabad’da gazetecilere verdiği demeçte, “Bu durumu özellikle gelişmiş dünyanın görmesi gerek. Bugün Batı’daki insanların zevk aldığı yaşam kalitesinin bedelini gelişmekte olan dünyada birileri ödüyor” diye konuştu.

Güney Sindh eyaletinin Khairpur bölgesinde, en çok etkilenen köylerden birinde yaşayan 35 yaşındaki çiftçi Zahid Ali Jalalani, son iki aydır aralıksız yağmur yağdığını, köydeki su seviyesinin önceleri yavaş yavaş yükseldiğini ve ardından bir gecede sel geldiğini Washington Post‘a anlattı:

“Geçen hafta bir gece, karım ve iki çocuğumla birlikte, tek odalı evimizde dinlenirken, yakındaki bir kanal patladı ve evlerimize çarptı. Köyün bazı kısımları anında 10 metre su altında kaldı. Duvarlar sallandığı için deprem olduğunu zannettik. Bunun ‘yargı günü’ olduğunu, hayatta kaldığımız son saat olduğunu düşündük”.

Köyde boyunlarına kadar su altında kalan vatandaşları kurtarmak için koştuklarını ama pek bir şey yapamadıklarını anlatan Jalalani, “Evlerinin duvarları çöktüğünde yaklaşık 250 köylü yaralandı. Bir adam evinde boğuldu. Başka kimlere ne oldu, hiç bilmiyoruz” diye konuştu.

İklim değişikliği sorunu büyütüyor

Aile şu anda geçici ve derme çatma bir kampta yaşıyor ve o ve diğer kurtulanlar, aynı şeyi bir daha yaşama olasılıkları olduğu için geri dönmek istemeseler de nereye gideceklerini bilmiyorlar.

Meteoroloji ve iklim uzmanları ise dünya çapında artan aşırı hava olaylarının gezegenin yükselen sıcaklıklarından kaynaklandığına dikkat çekiyor. Daha yüksek sıcaklıklar, atmosferde daha fazla su birikmesi anlamına geliyor. Yükselen her bir derece için havada yaklaşık yüzde 4 daha fazla su tutulabiliyor ve bu durum da ya aşırı yağışlara ya da muson gibi sert yağmurların güçlenmesine neden oluyor. 

Son haftalarda ise Pakistan’ın bazı bölgelerinde 30 yıllık ortalamanın yaklaşık dört katı daha fazla yağış görüldü. Sindh’de, Karaçi şehri son iki ayda yaklaşık 122 cm.  yağış gördü. Çöl iklimine sahip olan finans merkezi, genellikle yılda 25 cm’den az yağış alıyor.

Suyu boşaltacak yer yok, bütün ülke okyanus gibi

Pakistan iklim bakanı Sherry Rehman, hükümetin son haftalarda Karaçi’ye su pompaları dağıttığını, ancak bunun da pek bir işe yaramadığını belirtti: “Suyu nereye boşaltıyorsunuz? Burası, acımasız gökyüzünün altında bir okyanus gibi.”

Sel, Pakistan için özellikle zor bir zamanda yaşandı. Ülkede felaketten önce bile  yükselen küresel emtia fiyatları ve ABD dolarındaki artış nedeniyle yerel paralarının değerinde keskin bir düşüş yaşanmış, elektrik ve gıda fiyatları artmıştı. Pakistan’ın talebini pazartesi günü onaylayan Uluslararası Para Fonu (IMF) kurtarma paketi kapsamında 1.1 milyar doları serbest bıraktı. Ancak sel felaketinin zaten sallantıda olan ekonomiye 10 milyar dolarlık bir zarar daha vermesi bekleniyor.

Pakistan ve Hindistan aşırı sıcaklarla mücadele ediyor: Cehennemde yaşıyoruz

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı, geçen hafta Birleşmiş Milletler‘in 3 milyon dolarlık katkısına ek olarak, Pakistan’a  30 milyon dolarlık insani yardım açıklamıştı. BM, yetkilileri dünyanın dört bir yanından daha fazla katkı sağlanması çağrılarını tekrarlarken, Pakistan için yeni bir sel yardım planı başlattığını da bildirdi.Pakistan’daki BM insani yardım koordinatörü Julien Harneis, “Bu süper sel iklim değişikliğinden kaynaklanıyor ve nedenleri de uluslararası. Bu yüzden uluslararası dayanışma gerektiriyor” dedi. 

Sel felaketine yeterince müdahale etmedikleri için eleştirilen Pakistanlı yetkililer ise hiç bir planlamanın felaketi hafifleştirmeyeceği görüşünde. İklim bakanı Rehman, ülkenin sonunda dünyanın başka yerlerini vuracak olan aşırı hava koşullarının bir ön izlemesini yaşadığını söyledi:  “Gerçekten ortaya çıkan iklim felaketinin ön saflarındayız. Bizden sonra başkalarının başına da gelecek. Hepimizin farkına varmamızın zamanı geldi.”

İklim Adaleti Hareketi’nden çağrı

Pakistan’daki iklim felaketine dair İklim Adaleti Hareketi oluşumu da 9 Eylül’de kitlesel bir eyleme hazırlanıyor. İklim Adaleti Hareketi’nin, eylem çağrısında şu ifadelere yer verildi:

“Pakistan’ın üçte biri sular altında kaldı, binlerce kişi öldü, evler yıkıldı ve topraklar yok oldu. Pakistan iklim krizinden en az sorumlu olan ülkelerden biri, ancak en çok acıyı o çekiyor.

Fosil yakıt endüstrisi ve onu destekleyen kapitalist sistem, krizin doğrudan sorumlusu. Bu sistemi yıkmalı, uluslararası dayanışmayla sorumlularını şimdi durdurmalıyız!

Yüzyıllardır sömürgeleştirilen ve sömüren ülkelerin ve iklim yıkımından çıkar sağlayan şirketlerin, Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) Pakistan’ın borçlarını silmesiyle başlayarak tazminat ödeme ve sorumluluk alma zamanı geldi.

Her yerde insanları fosil yakıt altyapısına veya finans kuruluşlarına karşı doğrudan eylemlerde bulunmaya veya 9 Eylül’de sokaklarda kitlesel bir gösteri düzenlemeye çağırıyoruz.

Bugün sahada neler olduğunu dinleyeceğiz. Eylem günü için siyasi çerçeveyi ve talepleri anlayacağız, halihazırda neler planlandığını öğreneceğiz ve tüm soruları ele alacağız.

Fridays For Future Belucistan‘dan Yusuf Baluch, Ammar Ali Jan ve Dr Alia Haider ile Pakistan’dan diğer aktivistler ile birlikte olacağız.”

Tarih: 11.09.2022 Okunma: 65